Op 17 juli 2026 kwamen ruim 40 startups, mkb-bedrijven, onderzoekers en investeerders bijeen in MECC Maastricht voor de workshop Quantum Photonics for Startups & SMEs. De bijeenkomst vond plaats tijdens de Optica ImageSense Congress en was een gezamenlijk initiatief van ChipNL CC, het Finnish Chips Competence Centre (FiCCC) en het Austrian Chips Competence Center (AT-C3). Centraal stond een vraag die veel deelnemers delen: hoe zet je veelbelovende technologie in fotonica en quantum om in een fundeerbaar groeitraject?
Drie landen, één vraagstuk
De workshop was een concreet voorbeeld van samenwerking binnen the European network of Chips Competence Centres, het netwerk dat in het kader van de EU Chips Act en het Digital Europe Programme is opgericht. ChipNL CC, FiCCC en AT-C3 brachten elk hun eigen ecosysteem en expertise mee, maar deelden dezelfde opdracht: startups en mkb-bedrijven in fotonica en quantum ondersteunen op weg naar markt en financiering.
Borislav Hinkov (Silicon Austria Labs / AT-C3) lichtte toe hoe de CHAMP-ION pilot line bedrijven directe toegang biedt tot productieprocessen voor fotonische chips en hoe AT-C3 sinds januari 2025 werkt aan een turnkey-dienstverlening voor Oostenrijkse en Europese bedrijven. Tomi Salo (Kvanttinova / FiCCC) deelde hoe Finland zijn halfgeleiderstrategie uitbouwt: van €1,6 miljard in 2024 naar een beoogde €5-6 miljard in 2035, met fotonica als speerpunt in sectoren als sensoriek, beeldvorming en kwantum. Finse bedrijven als Varjo, Dispelix en Modulight laten zien dat die ambitie al wortel heeft geschoten.
Fotonische integratie: roadmap en toegang
Martijn Heck (Technische Universiteit Eindhoven) schetste de Europese roadmap voor geïntegreerde fotonische circuits en de rol van het JePPIX-platform, dat mkb-bedrijven en startups toegang biedt tot Europese foundry-capaciteit voor photonic integrated circuits (PIC's). Via JePPIX kunnen bedrijven met beperkt budget een chip laten ontwerpen en produceren, een belangrijke drempel verlaagd.
Peter-Jan Hendrikx (Casimir Institute / TU/e), Jyrki Saarinen (Universiteit van Oost-Finland) en Helene Hainzer (Universiteit van Wenen / VCQ) deelden inzichten over kwantumsensoriek en toepassingen in precisie-meettechniek. Ronan Gourges (Single Quantum) presenteerde hoe single-photon detectie inmiddels doorbreekt in kwantumcommunicatie, medische diagnostiek en ruimtevaarttoepassingen.
ChipNL CC lichtte ook het TNO Quantum Sensing Testbed en de Quantum Application Lab toe als Nederlandse infrastructuur waarop bedrijven in het ecosysteem kunnen aansluiten.
Van technologie naar fundeerbaar project
Een van de meest concrete sessies was die van Dirk van Meer (ChipNL CC - Oost NL) over financieringsroutes voor fotonica- en kwantumstartups. Hij introduceerde vier routes die bedrijven kunnen bewandelen, afhankelijk van hun fase en type:
- R1: Adoptie en prototyping
- R2: Collaboratieve R&D
- R3: Single-company de-risking
- R4: Venture capital
Van Meer benadrukte dat de route de ambitie moet passen, niet andersom. Zijn centrale boodschap: "Technology becomes fundable when the next risk is clear, the right partners are in place, and the route matches the ambition." Actuele mogelijkheden die hij noemde: Chips JU Photonics & ECS-calls, Eurostars Call 11, PhotonHub PHACTORY en nationale instrumenten onder de Chipsact 2.0.
Deelnemers werden aangemoedigd de dag te verlaten met twee potentiële partners, één gekozen route en een concreet mijlpalenplan voor de komende negentig dagen.
Europese context
De workshop in Maastricht is een illustratie van hoe the European network of Chips Competence Centres in de praktijk werkt: nationaal verankerd, maar Europees verbonden. Door FiCCC en AT-C3 gezamenlijk het podium te geven, konden deelnemers niet alleen leren van de Nederlandse situatie, maar ook van de aanpak en succesverhalen uit Finland en Oostenrijk. Die uitwisseling van kennis, netwerken en financieringsinzicht is precies wat het CCC-netwerk beoogt.
Rol van ChipNL CC
ChipNL CC verbindt startups en mkb-bedrijven in de fotonische en kwantumsector met kennis, productieplatformen en financieringsroutes, zowel nationaal als Europees. Via JePPIX biedt ChipNL CC toegang tot fotonische integratieplatformen; via het aCCCes-netwerk is aansluiting bij Europese partnerprogramma's en andere Chips Competence Centres mogelijk. De Quantum Photonics workshop toont hoe ChipNL CC die verbindende rol in de praktijk invult: door partijen met een gedeeld vraagstuk samen te brengen op een internationaal podium.
Wil je als startup of mkb-bedrijf aan de slag met fotonica of quantum? Neem contact op via www.cccnl.nl